Cyberpediaod Brain
PLDEENESFRITNLPT

Deepfake na wideokonferencji

Co mówią źródła o podszywaniu się pod przełożonego w rozmowie lub wiadomości z użyciem AI: co widzi pracownik, mechanizm, kontrole.

W 30 sekund

Gdzie to się zdarza
W wiadomości, rozmowie telefonicznej lub spotkaniu online, w których rozmówca przedstawia się jako przełożony albo zaufany współpracownik.
Czego chce atakujący
Uzyskać od ofiary dostęp3 lub informacje4, udając wiarygodne źródło i wywołując wrażenie pilności3.
Odruch
Przed każdą czynnością, o którą prosi się na wideokonferencji, oddzwonić do tej osoby na numer, który już Pan/Pani zna, i poprosić drugą osobę o zatwierdzenie operacji.
Jeśli już do tego doszło
Natychmiast powiadomić dział bezpieczeństwa i dział finansów, bez czekania na samodzielne sprawdzenie.

O co chodzi

Wideokonferencję często traktuje się jak dowód: widać twarze, słychać głosy, więc te osoby naprawdę tam są. Ta fiszka zbiera to, co źródła mówią o podszywaniu się pod zaufanego rozmówcę oraz o generatywnej AI, która tworzy tekst, obrazy lub wideo1. Wyciąga z tego jedną zasadę: polecenie przelewu nigdy nie powinno opierać się wyłącznie na spotkaniu online.

Zbiór źródeł zebrany do tej fiszki nie dokumentuje faktów konkretnej sprawy: żadna z jego stron nie wspomina o przypadku deepfake na wideokonferencji, o poszkodowanej firmie ani o kwocie. Fiszka trzyma się więc tego, co te źródła ustalają o mechanizmie, a liczb z konkretnego przypadku w niej nie ma.

Pytania wprost

Czy można ufać twarzy i głosowi na wideokonferencji?

Brytyjskie NCSC definiuje generatywną AI jako AI zdolną do tworzenia tekstu, obrazów lub wideo1. Ocenia, że do 2025 roku narzędzia te utrudnią wszystkim, niezależnie od poziomu wiedzy o cyberbezpieczeństwie, ocenę, czy e-mail lub prośba o zresetowanie hasła jest autentyczna, oraz rozpoznanie próby phishingu, podszywania się lub inżynierii społecznej1. Źródła ze zbioru nic nie mówią o wiarygodności twarzy lub głosu na wideokonferencji.

Dlaczego wiadomości phishingowe trudniej rozpoznać?

NCSC pisze, że generatywna AI już teraz umożliwia przekonujące rozmowy z ofiarami, bez błędów w tłumaczeniu, ortografii i gramatyce, które często zdradzają phishing1.

Kto może używać tych technik?

NCSC wskazuje, że wszystkie rodzaje podmiotów zagrażających, państwowe i niepaństwowe, doświadczone i mniej doświadczone, już używają AI w różnym stopniu1. Dodaje, że publicznie dostępne modele w dużej mierze usuwają potrzebę budowania własnej technologii, zwłaszcza w mało zaawansowanych operacjach, takich jak spear phishing1.

Co zrobić, gdy „przełożony” prosi o działanie w trakcie rozmowy?

Nie działać w trakcie rozmowy. MITRE zaleca szkolenie użytkowników w rozpoznawaniu i zgłaszaniu technik inżynierii społecznej oraz ostrożność wobec dzwoniących, połączoną ze sprawdzaniem ich tożsamości3.

1W skórze atakującego1 min

MITRE opisuje phishing jako inżynierię społeczną przekazywaną drogą elektroniczną. Gdy celem jest konkretna osoba, firma lub sektor, mówi się o spear phishingu2. Wariant głosowy wykorzystuje rozmowę telefoniczną lub inną formę komunikacji ustnej, by skłonić użytkownika do udzielenia dostępu do systemów3.

Spear phishing często opiera się na dwóch dźwigniach: udawaniu zaufanego źródła i wywoływaniu u celu poczucia pilności lub alarmu3. Przy zbieraniu informacji MITRE odnotowuje też wysyłanie wielu wiadomości o pozornie pilnym charakterze4.

NCSC upatruje głównej korzyści AI dla atakujących w inżynierii społecznej1. Ocenia też, że AI poprawia rozpoznanie, czyli poszukiwanie informacji o celu w celu znalezienia drogi wejścia, oraz sprawia, że ten etap i inżynieria społeczna są skuteczniejsze i trudniejsze do wykrycia1.

2Co widać na ekranie1 min

Opisany tu przypadek to scenariusz bez źródła. Przychodzi wiadomość podpisana przez przełożonego, z propozycją spotkania online. Na ekranie uczestnicy wyglądają jak znani współpracownicy i mówią jak oni. Prośba jest nagląca i poufna: płatność do zlecenia bez zwłoki.

MITRE wymienia pilność wśród dźwigni atakującego3. NCSC ostrzega, że błędy językowe, od dawna używane do rozpoznawania fałszywek, już nie wystarczają1.

Fragment
Ilustracja (fikcyjna wiadomość, zneutralizowana):
[Fałszywy „dyrektor" prosi o pilne dołączenie do poufnego spotkania
przez hxxps://reunion-exemple[.]invalid/salle-12
i zapowiada, że jeszcze dziś trzeba zrealizować płatność.]
3Pod maskąZespoły IT1 min

Źródła pozwalają wskazać następujące elementy.

  • Pierwszym kontaktem jest wiadomość phishingowa. MITRE podaje, że może ona przyjść pocztą, przez usługi zewnętrzne, takie jak media społecznościowe, albo przez zaproszenia kalendarza2.
  • Podszycie się pod tożsamość ma uwiarygodnić nadawcę: MITRE wymienia fałszowanie adresu nadawcy, które może zmylić zarówno człowieka, jak i automatyczne narzędzia bezpieczeństwa2.
  • Faza rozpoznania przygotowuje cel. MITRE zalicza phishing w celu zdobycia informacji do taktyki rozpoznania, której celem jest zebranie danych, a nie uruchomienie złośliwego kodu4.
  • Generatywna AI może tworzyć tekst, obrazy lub wideo1.
  • MITRE wymienia wśród dźwigni spear phishingu udawane zaufane źródło i pilność3.

NCSC ocenia, że najbardziej zaawansowane zastosowania AI pozostaną ograniczone do podmiotów dysponujących dobrej jakości danymi treningowymi, wiedzą i zasobami1. Dodaje, że upowszechnienie tych możliwości na rynkach przestępczych oddaje je w ręce każdego, kto jest gotów zapłacić1.

Po stronie obrony NIST opublikował dobrowolne ramy zarządzania ryzykiem AI, wydane 26 stycznia 2023 roku, a następnie, 26 lipca 2024 roku, profil poświęcony generatywnej AI, który pomaga organizacjom rozpoznawać ryzyka właściwe dla generatywnej AI5.

4Analizy incydentówPrawdziwe przypadki1 min

Scattered Spider: fałszywi informatycy przez telefon

MITRE podaje, że podczas kampanii C0027 grupa Scattered Spider podawała się przez telefon za prawdziwych pracowników IT. Skierowała w ten sposób ofiary do pobrania narzędzia do zdalnej administracji, które pozwalało jej przejąć kontrolę nad ich komputerem3. Strona nie podaje daty tej kampanii. Pokazuje jednak schemat wspólny z fałszowaną wideokonferencją: zaufany głos, który prosi o wykonanie czynności.

Storm-1811: fałszywe wsparcie techniczne

Według MITRE Storm-1811 dzwonił, przedstawiając się jako wsparcie IT, by nakłonić użytkowników do pobrania i uruchomienia skryptów oraz innych narzędzi3. Wśród odnośników strony jest raport Microsoft Threat Intelligence z 15 maja 2024 roku3.

Kontrola, która się liczy

MITRE zaleca dla tej techniki sprawdzanie tożsamości dzwoniącego3. W przypadku płatności oznacza to oddzwonienie do tej osoby kanałem, który już Pan/Pani zna, i niewykonywanie niczego wyłącznie na podstawie spotkania online. Podwójne zatwierdzanie przelewów to środek organizacyjny, który wprowadza zarząd. Źródła ze zbioru go nie opisują.

Karta

Identyfikator
CP-168
Skrzydło
2. Złośliwe oprogramowanie i analizy incydentów
Kompetencja Brain
Deepfake (deepfake)
Odruch Brain
air-032
Schemat
G4 · Oś czasu incydentu (analiza)
Języki
de, en, es, fr, it, nl, pl, pt
Źródła
Źródła sprawdzone 3 listopada 2026: 5
ŹródłaŹródła: 5
  1. NCSC (Royaume-Uni), „The near-term impact of AI on the cyber threat”, 24 stycznia 2024. https://www.ncsc.gov.uk/report/impact-of-ai-on-cyber-threat (dostęp 3 listopada 2026)
  2. MITRE ATT&CK, „Phishing, Technique T1566 - Enterprise | MITRE ATT&CK®”. https://attack.mitre.org/techniques/T1566/ (dostęp 3 listopada 2026)
  3. MITRE ATT&CK, „Phishing: Spearphishing Voice, Sub-technique T1566.004 - Enterprise | MITRE ATT&CK®”. https://attack.mitre.org/techniques/T1566/004/ (dostęp 3 listopada 2026)
  4. MITRE ATT&CK, „Phishing for Information, Technique T1598 - Enterprise | MITRE ATT&CK®”. https://attack.mitre.org/techniques/T1598/ (dostęp 3 listopada 2026)
  5. NIST, „AI Risk Management Framework”. https://www.nist.gov/itl/ai-risk-management-framework (dostęp 3 listopada 2026)

Zacytuj ten artykuł

Brain, „Deepfake na wideokonferencji”, Cyberpedia, 2026. https://startbrain.io/cyberpedia/pl/articles/arup-deepfake-wideokonferencja/

BibTeX
@misc{brain_cp168_pl_2026,
  author = {Brain},
  title = {Deepfake na wideokonferencji},
  year = {2026},
  howpublished = {Cyberpedia},
  url = {https://startbrain.io/cyberpedia/pl/articles/arup-deepfake-wideokonferencja/},
  note = {CC BY 4.0}
}