Cyberpediadoor Brain

Vergelijking van de MFA-factoren

sms-code, app-code, melding of FIDO2-sleutel: wat elke MFA-factor beschermt, waar hij tekortschiet en welke volgorde de voorkeur heeft.

Op deze pagina
  1. 1In 30 seconden
  2. 2Waar gaat het over
  3. 3Directe vragen
  4. 4Hoe het werkt
  5. 5Wat u doet
  6. 6De valkuilen
  7. 7Bronnen
  8. 8Dit artikel citeren

In 30 seconden

Waar het gebeurt
Bij het inloggen op de e-mail, het netwerk of de hulpmiddelen van het bedrijf, wanneer er een tweede factor bij het wachtwoord komt.
Wat de aanvaller wil
De tweede factor in handen krijgen, door de code te laten invoeren op een nepsite of door meldingen te sturen tot het slachtoffer er een accepteert[1].
De reflex
Alleen de inlogverzoeken accepteren die men zelf heeft gestart, en verdachte of ongevraagde verzoeken melden[2].

Waar gaat het over

In de praktijk krijgt een medewerker met vier factoren van multifactorauthenticatie (MFA) te maken: de code die per sms wordt ontvangen, de code van een app (TOTP), de goed te keuren melding en de FIDO2-beveiligingssleutel. Ze beschermen niet op dezelfde manier. De CISA schrijft dat elke vorm van MFA beter is dan geen MFA, maar dat sommige vormen kwetsbaar zijn voor phishing, push bombing, misbruik van het SS7-protocol of SIM swap[1].

Dit artikel behandelt de factoren een voor een: wat de gebruiker ziet, wat beschermt, wat de factor tekort laat schieten. Daarna geeft het een voorkeursvolgorde en de reflex bij een melding die niemand heeft gevraagd.

Directe vragen

Zijn de vier factoren even sterk?

Nee. De CISA rangschikt de vormen van MFA van sterkst naar zwakst. Bovenaan staan FIDO/WebAuthn en oplossingen die op een infrastructuur met openbare sleutels (PKI) berusten, die als phishingbestendig worden aangemerkt. Daarna volgen de app-codes, de melding met number matching (het in de app invoeren van nummers die het platform toont) en de tokens met code. Dan de melding zonder number matching. De sms of de spraakoproep sluit de lijst[1].

Welke factor is bestand tegen phishing?

Van de vier de FIDO2-sleutel. De CISA geeft aan dat de enige breed beschikbare phishingbestendige authenticatie FIDO/WebAuthn is[1]. Het NIST legt uit waarom de andere factoren tekortschieten: wanneer de gebruiker een waarde met de hand invoert (app-code, code die via een ander kanaal is ontvangen), koppelt die invoer de waarde niet aan de lopende sessie, en een nepsite kan haar doorsturen naar de echte[3]. WebAuthn kiest daarentegen het authenticatiegeheim op basis van de geauthenticeerde domeinnaam van de site, wat het NIST koppeling aan de naam van de verificateur noemt[3].

Wat kan een nepsite stelen?

De CISA beschrijft een veelvoorkomend geval: een e-mail leidt het slachtoffer naar een site die het inlogportaal van het bedrijf nabootst, en het slachtoffer voert daar zijn gebruikersnaam, zijn wachtwoord en de code van 6 cijfers uit zijn app in[1]. Microsoft beschrijft een variant, de aanvaller in het midden: een authenticatiesessie die aan een kwaadaardige omgekeerde proxy is gekoppeld, waarlangs de aanvaller de inloggegevens kan onderscheppen, tokens inbegrepen[4].

Wat te doen met een melding die u niet hebt gevraagd?

Weigeren. MITRE ATT&CK raadt aan gebruikers te trainen om alleen verzoeken te accepteren die voortkomen uit een verbinding die zij hebben gestart, om de plaats van herkomst van de poging te controleren en om verdachte of ongevraagde verzoeken te melden[2]. Microsoft merkt op dat een authenticatieverzoek dat de gebruiker niet heeft veroorzaakt, kan wijzen op gecompromitteerde inloggegevens van de gebruiker[4].

Moet de sms worden verboden?

De CISA plaatst de sms als laatste redmiddel, maar erkent dat hij kan dienen als tijdelijke oplossing tijdens de overgang naar een sterkere factor[1]. De CNIL herinnert eraan dat het versturen van een code per sms door de bevoegde autoriteiten wordt afgeraden, maar dat een sms-code in combinatie met een andere factor uit een andere categorie een hoger beveiligingsniveau biedt dan enkelvoudige authenticatie[5]. Het NIST rekent het gebruik van het telefoonnetwerk voor out-of-band-authenticatie tot de beperkte authenticators, en noemde er op de publicatiedatum slechts één[3].

Hoe het werkt

Elke factor wordt vanuit drie hoeken bekeken: wat u ziet, wat beschermt, wat tekort laat schieten.

  • De code die per sms wordt ontvangen. U ontvangt een code op uw telefoon en typt hem opnieuw in op de inlogpagina[1]. In combinatie met een andere factor beschermt hij beter dan een wachtwoord alleen[5]. Hij is kwetsbaar voor phishing, voor misbruik van het SS7-protocol en voor SIM swap, waarbij de aanvaller uw nummer laat overzetten naar een simkaart die hij beheert[1]. De CNIL voegt toe dat oplossingen van operators of besturingssystemen het mogelijk maken sms-berichten te lezen op een ander toestel dan de telefoon, zodat de uniciteit van het toestel niet altijd is gewaarborgd[5].
  • De code van een app (TOTP). U leest een code van 6 cijfers af in de app en voert hem in[1]. Deze factor is bestand tegen push bombing, en SS7- en SIM-swapaanvallen zijn erop niet van toepassing[1]. Hij blijft kwetsbaar voor phishing[1]. In het eerste voorbeeld van de CNIL controleert de app lokaal een pincode voordat het bewijs van bezit wordt gegenereerd, wat het risico op identiteitsdiefstal door diefstal van de mobiel vermindert[5]. In haar vierde voorbeeld wordt een app door de werkgever op het toestel geïnstalleerd en door hem geactiveerd[5].
  • De goed te keuren melding. Er verschijnt een venster op de telefoon en u drukt op de knop Accepteren[1]. Met number matching moet u bovendien in de app de nummers invoeren die het platform toont[1]. Zonder number matching is deze factor kwetsbaar voor push bombing en voor fouten van de gebruiker[1]. Met number matching is hij bestand tegen push bombing, maar blijft hij kwetsbaar voor phishing[1]. Het NIST accepteert de methode waarbij waarden worden vergeleken en daarna goedgekeurd niet meer, omdat ze het risico vergroot dat er wordt goedgekeurd zonder te vergelijken, een risico dat is waargenomen bij aanvallen met authentication fatigue[3].
  • De FIDO2-beveiligingssleutel. U steekt een fysieke sleutel (USB of NFC) in of houdt hem erbij, of u gebruikt een authenticator die in de computer of de telefoon is ingebouwd[1]. De authenticatie kan daar biometrie of een pincode aan toevoegen[1]. De CISA rekent haar tot de phishingbestendige vormen[1], en het NIST beschrijft het mechanisme van WebAuthn (geheim gekoppeld aan de domeinnaam van de site)[3]. Microsoft beveelt passkeys (FIDO2) en FIDO2-beveiligingssleutels aan, evenals Windows Hello for Business en authenticatie met een certificaat, omdat deze methoden het veiligste inloggen bieden[6].

Voor beheerders heeft het NCSC (Verenigd Koninkrijk) op 26 september 2024 een gids gepubliceerd over de sterkste vormen van MFA. De update ervan beveelt organisaties technieken aan die beter beschermen tegen phishing[7].

Wat u doet

  • Wanneer meerdere factoren worden aangeboden, is de volgorde van de CISA, van sterkst naar zwakst, als volgt: FIDO2-sleutel, dan app-code of melding met number matching, dan eenvoudige melding, en de sms als laatste[1]. Voor kleine en middelgrote ondernemingen die niet meteen kunnen overstappen op phishingbestendige MFA, beschouwt de CISA de app-code, het token met code of de melding met number matching als de beste opties[1].
  • Weiger een melding die u niet hebt gestart en rapporteer haar[2]. Bij Microsoft wordt de detectie "User reported suspicious activity" geactiveerd wanneer een gebruiker een MFA-verzoek weigert en het meldt als verdachte activiteit, mits de meldfunctie is ingeschakeld[4].
  • Als het bedrijf u vraagt uw persoonlijke telefoon te gebruiken, herinnert de CNIL eraan dat de werkgever in beginsel de werkmiddelen moet verstrekken. Het gebruik van persoonlijke apparatuur is in sommige gevallen mogelijk, met alternatieven voor medewerkers die geen compatibel persoonlijk toestel hebben of het niet voor professionele doeleinden willen gebruiken[5].

De valkuilen

  • De code van 6 cijfers beschermt niet tegen de nepsite: een app-code of een code die via een ander kanaal is ontvangen, kan door een frauduleuze site worden doorgestuurd[3].
  • De vermoeidheid door meldingen. MITRE ATT&CK beschrijft aanvallers die, met geldige inloggegevens in handen, de pogingen herhalen om het slachtoffer te bombarderen met meldingen, sms-berichten en telefoontjes, tot het slachtoffer via MFA fatigue accepteert[2]. De CNIL preciseert dat de meeste gebruikers meldingen weigeren die zij niet hebben veroorzaakt, maar dat een van hen door de herhaling er een kan accepteren uit ergernis of gebrek aan aandacht[5]. Zij noemt drie tegenmaatregelen aan de kant van het bedrijf: de plaats, het type toestel en het tijdstip van de poging tonen, de frequentie van de meldingen beperken en de overeenkomst van nummers eisen[5]. APT29, LAPSUS$ en Scattered Spider hebben deze techniek gebruikt[2].
  • De code die per e-mail wordt verstuurd, telt voor de CNIL niet als bezitsfactor; zij spreekt dan van verificatie in 2 stappen en niet van multifactorauthenticatie[5]. Het NIST verbiedt het gebruik van e-mail voor out-of-band-authenticatie[3].
  • Volgens de CNIL kan het vermenigvuldigen van MFA waar die niet nodig is de gebruiker zijn waakzaamheid doen verliezen, wat de doeltreffendheid ervan vermindert waar ze wel nodig is[5].
  • Het verlies van de factor blokkeert de toegang: de CNIL vraagt dat de heruitgifte van een nieuwe factor de beveiliging niet verzwakt[5].

Bronnen

  1. CISA, “Implementing Phishing-Resistant MFA”. https://www.cisa.gov/sites/default/files/publications/fact-sheet-implementing-phishing-resistant-mfa-508c.pdf (geraadpleegd op 14 november 2026)
  2. MITRE ATT&CK, “Multi-Factor Authentication Request Generation, Technique T1621 - Enterprise | MITRE ATT&CK®”. https://attack.mitre.org/techniques/T1621/ (geraadpleegd op 14 november 2026)
  3. NIST, “NIST Special Publication 800-63B”. https://pages.nist.gov/800-63-4/sp800-63b.html (geraadpleegd op 14 november 2026)
  4. Microsoft, “What are risk detections? - Microsoft Entra ID Protection”. https://learn.microsoft.com/en-us/entra/id-protection/concept-identity-protection-risks (geraadpleegd op 14 november 2026)
  5. CNIL, “Recommandation relative à l'authentification multifacteur”, 20 maart 2025. https://www.cnil.fr/sites/cnil/files/2025-03/recommandation_relative_a_l_authentification_multifacteur.pdf (geraadpleegd op 14 november 2026)
  6. Microsoft, “Microsoft Entra authentication overview - Microsoft Entra ID”. https://learn.microsoft.com/en-us/entra/identity/authentication/overview-authentication (geraadpleegd op 14 november 2026)
  7. NCSC (Royaume-Uni), “Multi-factor authentication for your corporate online services”, 26 september 2024. https://www.ncsc.gov.uk/collection/mfa-for-your-corporate-online-services (geraadpleegd op 14 november 2026)